12 જૂન, 2025ના રોજ અમદાવાદથી લંડન જતી એર ઈન્ડિયાની ફ્લાઈટ AI-171 ટેકઓફ બાદ થોડા જ સમયમાં દુર્ઘટનાગ્રસ્ત થઈ હતી. આ અકસ્માતમાં 241 યાત્રીઓ સહિત કુલ 260 લોકોનાં મૃત્યુ થયા હતા. મોટા ભાગના મૃતદેહો એટલા બળી ગયા કે ઓળખ કરવી મુશ્કેલ બની. DNA ટેસ્ટના આધારે અવશેષોની ઓળખ કરી તેમને પરિવારજનોને સોંપવામાં આવ્યા હતા.

ખોટા અવશેષ મોકલાયા હોવાનો ખુલાસો
હવે સામે આવ્યું છે કે દુર્ઘટનામાં મૃત્યુ પામેલા બે બ્રિટિશ નાગરિકોના પરિવારજનોને ખોટા અવશેષ મોકલવામાં આવ્યા હતા. લંડનમાં થયેલા DNA રીટેસ્ટિંગમાં આ તથ્ય બહાર આવ્યું. આ કારણે સંબંધિત પરિવારે અંતિમ વિધિ અટકાવી દીધી અને ફરિયાદ કરી.

શબપેટી ખોલવા મનાઈ હોવા છતાં DNA ટેસ્ટ કર્યો
મૃતદેહો ગંભીર રીતે બળેલી સ્થિતિમાં હોવાથી શબપેટી ખોલવાની પરવાનગી આપવામાં નહોતી. માત્ર લેબલ આધારિત ઓળખના આધારે અવશેષો મોકલાયા. જોકે, પરિવારજનોની તકેદારીને કારણે DNA ટેસ્ટ થયા અને ખોટા અવશેષ હોવાનો ખુલાસો થયો.

અન્ય અવશેષોની ઓળખ પર પણ સવાલ
આ ખુલાસા બાદ આશંકા વ્યક્ત થઈ રહી છે કે અન્ય ઘણા અવશેષો પણ ખોટા પરિવારોને આપી દેવામાં આવ્યા હોય. આમાંથી ઘણાં ભારતના નાગરિકો પણ હતા, જેમના મૃતદેહના અંતિમ સંસ્કાર થઈ ગયાં છે. તેથી હવે વધુ તપાસની માંગ ઊઠી રહી છે.

વિશ્વભરમાં ભારતની વહીવટી ખામીની ચર્ચા
આ ઘટના બાદ આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ભારતની છબીને ઝટકો લાગ્યો છે. બ્રિટિશ પરિવારજનો વડાપ્રધાન કીર સ્ટારમર, વિદેશ મંત્રાલય અને સાંસદો સુધી ફરિયાદ લઈને ગયા છે. વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની યુકે મુલાકાત દરમિયાન આ મુદ્દો ઊઠવાની સંભાવના છે.

DNA પરીક્ષણ અને તપાસ પ્રક્રિયા
મૃતદેહોની ઓળખ માટે નેશનલ ફોરેન્સિક સાયન્સ યુનિવર્સિટી અને ફોરેન્સિક ડિરેક્ટોરેટના 40 અધિકારીઓ જોડાયા હતા. બહુ ઓછા મૃતદેહો ચહેરાથી ઓળખાઈ શક્યા હતા, બાકીના માટે હાડકાં અને દાંતના નમૂનાઓ લેવાયા હતા.

સમાપન
વિમાન દુર્ઘટનાની આ ગંભીર વહીવટી ભૂલ ભારત માટે આંતરરાષ્ટ્રીય લેવલ પર શરમજનક બની છે. આવી ભૂલ ભવિષ્યમાં ન બને એ માટે વધુ સુવ્યવસ્થિત અને જવાબદાર સિસ્ટમની જરૂરિયાત જણાઈ રહી છે.